Ένα έθιμο που έφεραν οι πρόγονοί μας από τον αλησμόνητο Εύξεινο Πόντο πραγματοποιείται από την δεκαετία του 1980, στην Ελλάδα και συγκεκριμένα στο Παρχάρια του Αγίου Δημητρίου Κοζάνης στο όρος Βέρμιο, την Κυριακή 6 Ιουλίου 2025 από τις 12 το μεσημέρι, το «Λάλεμαν της Παρχαρομάνας, με πρωτοβουλία της Ένωσης Ποντίων Ματσούκας.
Μάλιστα φέτος η Ένωση Ποντίων Ματσούκας για το "Λάλεμαν τη Παρχαρομάνας" το προσκλητήριο για τη γνωστοποίηση της δράσης, χρησιμοποίησε αφίσα από τα τέλη της δεκαετίας του '90.
Το νέα διοικητικό συμβούλιο της Ένωσης Ποντίων Ματσούκας, που απαρτίζεται από νέους ανθρώπους με ανακοίνωσή του προσκαλεί τα μέλη και τους φίλους τους Σωματείου, αλλά και όλους τους πιστούς οπαδούς της παράδοσης, να παρευρεθούν και να ζήσουν μοναδικές στιγμές.
Ήδη από δεκαετία του 1980 η Ένωση Ποντίων Ματσούκας, ένα σωματείο που ίδρυσαν πρόσφυγες πρώτης γενιάς και απόγονοί τους στη Θεσσαλονίκη, πραγματοποίησε για πρώτη φορά στο παρχάρ’ του Αγίου Δημητρίου Κοζάνης την εκδήλωση αυτή, η οποία αποτελεί μία αναβίωση της πρακτικής του τρόπου ζωής που ακολουθούσαν οι κάτοικοι της περιοχής και είναι έτοιμη να την αναβιώσει και πάλι φέτος, με τη συμμετοχή καλλιτεχνών, οι οποίοι θα ταξιδέψουν τους συμμετέχοντες στις μουσικές της Ματσούκας του αλησμόνητου Ευξείνου Πόντου.
Κι όπως λέει και το παραδοσιακό ποντιακό τραγούδι:
Παρχαρομάνα ελάλεσεν, ας έρχουν’ οι ρομάνες
Εγώ τα χιόνια έλυσα και την χλοάδαν έγκα Παρχαρομάνα ελάλεσεν,
ελύγανε τα χιόνια τα τουτουγιάδες ένοιξαν,
έρθαν τα χελιδόνια Παρχαρομάνα ελάλεσεν,
καλώς και καλωσόρισαν τεμόν οι εμπρολάτοι,
που θ’ αρματών’νε τα ραχιά και όλα τα παρχάρια
Παρχαρομάνα ελάλεσεν, ας έρχουν οι ρομάνες.
Εσκέρχουν οι τσοπάν, τραγωδούν και συρίζνε
και ολ’ εχ’νε τα σιλαχα τουν σ’ ωμία κρεμαγμένα…
Όσοι ενδιαφέρονται να μεταβούν στο Παρχάρια του Αγίου Δημητρίου Κοζάνης στο όρος Βέρμιο σο «Λάλεμαν τη Παρχαρομάνας), αξίζει στο δρόμο μετά το χωριό να κάνουν μία στάση να ανάψουν ένα κεράκι στην ανιστορηθείσα Ιερά Μονή του Αγίου Ιωάννου Βαζελώνος, αλλά και να επισκεφθούν τον Άγιο Παντελεήμονα, σε ένα μαγευτικό τοπίο, όπου ζουν σε ελεύθερο περιβάλλον ελάφια.
Το «Λάλεμαν τη Παρχαρομάνας» συνοδεύεται και φέτος από παράλληλες δράσεις.
Μία εξ’αυτών αποτελεί το εργαστήριο Ποντιακής Γαστρονομίας με υπεύθυνη την κυρία Ελένη Βασιλειάδου, χάρη στην οποία θα έχετε την ευκαιρία να γευτείτε παραδοσιακά εδέσματα και παράλληλα να μάθετε τον τρόπο παρασκευής τους.
Επίσης θα πραγματοποιηθεί εργαστήριο κατασκευής ποντιακού αγγείου όπου οι συμμετέχοντες θα έχουν την ευκαιρία να μάθουν πώς κατασκευάζετε το μουσικό αυτό όργανο. Υπεύθυνος εργαστηρίου: Σεραφείμ Μαρμαρίδης - Οργαννοποιείο Άσκαυλος.
Επίσης θα υπάρχει και εργαστήριο κατασκευής τάπλας όπου οι συμμετέχοντες θα έχουν την ευκαιρία να δημιουργήσουν την δική τους τάπλα με την καθοδήγηση της υπεύθυνης του εργαστηρίου, Ευγενίας Σακονίδου.
Οι ενδιαφερόμενοι για περισσότερες πληροφορίες και λεπτομέρειες μπορούν να επικοινωνήσουν με το τηλέφωνο 6949222601.
Εκδρομές
Για το “Λάλεμαν τη Παρχαρομάνας”, εκτός από ιδιώτες που θα μεταβούν με τα ιδιωτικής χρήσεως αυτοκίνητά τους υπάρχουν και σύλλογοι που θα μεταβούν οργανωμένα με τουριστικά λεωφορεία.
Το Διοικητικό Συμβούλιο του Πολιτιστικού Σύλλογου Λεκάνης "Οι Ρίζες" αποφάσισε να αλλάξει εντελώς παραστάσεις και να πάει από βουνό σε ...βουνό. Διοργανώνουμε λοιπόν ημερήσια εκδρομή στα Παρχάρια Αγίου Δημητρίου Κοζάνης και προσκαλούμε όλους τους λάτρεις των ορεινών τοπίων να μας ακολουθήσουν στη παραδοσιακή ετήσια γιορτή της Ένωσης Ποντίων Ματσουκας.
Στο χώρο προσφέρονται ποντιακά εδέσματα, μαγειρεμένα με παραδοσιακό τρόπο από τις γνωστές παρχαρομανες του Πόντου και υπό τους ήχους ποντιακής μουσικής σε ένα μέρος που ακόμη και σήμερα διατηρεί το χαρακτήρα και την ανάμνηση της πατρίδας, με τις καλύβες να παραμένουν εκεί συντηρώντας πεισματικά μια παράδοση που κρατά αιώνες και που αδυνατούν να αποχωριστούν οι νεότερες γενιές μας.
Κυριακή 6 Ιουλίου 2025 αναχωρούμε από την πλατεία του χωριού στις 7.00! Έλα μαζί μας!
