Μετά την απαγόρευση ουσιαστικά από τις τουρκικές αρχές της Θείας Λειτουργίας στην Παναγία Σουμελά στην Παναγία Σουμελά στο όρος Μελά της Ματσούκας στην Τραπεζούντα στον Πόντο, ο εορτασμός θα πραγματοποιηθεί στα εννιάμερα της Παναγίας, την Κυριακή 23 Αυγούστου 2026.

Η πρώτη θεία λειτουργία στην Παναγία Σουμελά στον ιστορικό Πόντο μετά την αναγκαστική φυγή των Ελλήνων του Πόντου ως αποτέλεσμα της ανταλλαγής των πληθυσμών με τη Συνθήκη της Λωζάνης, έγινε το 2010, προεξάρχοντος του Οικουμενικού Πατριάρχη κ.κ. Βαρθολομαίου και τη συμμετοχή χιλιάδων πιστών από την σημερινή Τουρκία, την Ελλάδα, τις χώρες της πρώην Σοβιετικής Ένωσης και απ’ όλο τον κόσμο, κυρίως ποντιακής καταγωγής και όχι μόνο.
Πατριαρχικές θείες λειτουργίες στην Παναγία Σουμελά έγιναν για αρκετά χρόνια τον Δεκαπενταύγουστο, αλλά στη συνέχεια δεν δόθηκε άδεια από τις τουρκικές αρχές στο Οικουμενικό Πατριαρχείο, λόγω εργασιών που γινόταν πάνω από τον βράχο στην Παναγία Σουμελά.
Στη συνέχεια ήρθε και η πανδημία του Κορωναϊού και εδώ και τρία χρόνια οι τουρκικές αρχές δεν δίνουν άδεια για να γίνει Θεία Λειτουργία τον Δεκαπενταύγουστο, έχοντας εφεύρει την δικαιολογία ότι τότε έγινε η πτώση της Τραπεζούντας, γεγονός που δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα. Ουσιαστικά οι εθνικιστές και οι σκληροπυρηνικοί κύκλοι της Τουρκίας και της Τραπεζούντας, δεν θέλουν να γιορτάζεται η Παναγία Σουμελά τον Δεκαπενταύγουστο.
Έτσι φέτος ο πανηγυρικός εορτασμός στην Παναγία Σουμελά στον Πόντο, θα γίνει την Κυριακή 23 Αυγούστου 2026, στα εννιάμερα της Παναγίας, και της Θείας Λειτουργίας θα προεξάρχη ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Νεαπόλες και Σταυρουπόλεως κ.κ. Βαρνάβας, ο οποίος θα εκπροσωπήσει τον Οικουμενικό Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως κ.κ. Βαρθολομαίο.
Μάλιστα όπως ανακοινώθηκε από αυτοδιοικητικούς παράγοντες, με πρωτοβουλία του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτη Νεαπόλεως και Σταυρουπόλεως κ.κ. Βαρνάβα πραγματοποιείται από 20 - 24/8/2026 προσκύνημα στον Αγιοτόκο Πόντο.
Συμμετέχουν ο Δήμαρχος Αμπελοκήπων - Μενεμένης και Πρόεδρος της ΚΕΔΕ κ. Λάζαρος Κυρίζογλου, ο Δήμαρχος Πυλαίας – Χορτιάτη και Πρόεδρος της ΠΕΔ Κεντρικής Μακεδονίας κ. Ιγνάτιος Καϊτεζίδης, ο Δήμαρχος Κορδελιού – Ευόσμου κ. Ελευθέριος Αλεξανδρίδης, ο Δήμαρχος Ωραιοκάστρου κ. Παντελής Τσακίρης, ο Δήμαρχος Θέρμης κ. Θεόδωρος Παπαδόπουλος, η Δήμαρχος Λαγκαδά κ. Νίκη Ανδρεάδου, η Δήμαρχος Δέλτα κ. Γερακίνα Μπισμπινά και ο Δήμαρχος Γόρτυνας (Κρήτης) κ. Μιχάλης Κοκολάκης, καθώς και ο πρόεδρος του Φορέα Διαχείρισης Στερεών Αποβλήτων (ΦοΔΣΑ) Κεντρικής Μακεδονίας Μιχάλης Γεράνης.
Ο Οικουμενικός Πατριάρχης κ.κ. Βαρθολομαίος την ίδια ημέρα αναμένεται να προεξάρχει σε Θεία Λειτουργία στα ερείπια της Ιεράς Μονής Παναγίας Φανερωμένης στην Αρτάκη της Κυζίκου.