Με επιτυχία έγινε η επετειακή εκδήλωση με αφορμή τη συμπλήρωση 60 ετών δράσης και προσφοράς του Σωματείου και 30 ετών λειτουργίας του Ερευνητικού Κέντρου, του Σωματείου Αγίου Γεωργίου Περιστερεώτα, το απόγευμα της Τρίτης 9 Δεκεμβρίου 2025, στο Πολεμικό Μουσείο Θεσσαλονίκης, με κεντρικό ομιλητή τον Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη Νέας Κρήνης και Καλαμαριάς κ. Ιουστίνο.
Εκπρόσωποι της πολιτείας, των εκκλησιαστικών αρχών, βουλευτές του Ελληνικού Κοινοβουλίου και εκπρόσωποί τους, πρόεδροι και αντιπροσωπείες διοικητικών συμβουλίων, μητροπολιτικών και ιστορικών ποντιακών σωματείων, καθώς και μέλη και φίλοι του Σωματείου, συγκεντρώθηκαν το βράδυ της Τρίτης 9 Δεκεμβρίου 2025 στο Πολεμικό Μουσείο Θεσσαλονίκης στην επετειακή εκδήλωση με αφορμή τη συμπλήρωση 60 ετών δράσης και προσφοράς και των 30 ετών λειτουργίας του Ερευνητικού Κέντρου.
Την έναρξη της εκδήλωσης χαιρέτησαν ο Παναγιώτατος Μητροπολίτης Θεσσαλονίκης κ.κ. Φιλόθεος.
Ο Συντονιστής Γραφείου Πρωθυπουργού κος Γιάννης Παπαγεωργίου.
Ο Υφυπουργός Εσωτερικών (Μακεδονίας - Θράκης), Κώστας Γκιουλέκας.
Ο Διευθυντής του Πολεμικού Μουσείου Συνταγματάρχης (ΠΒ) κος Αθανάσιος Παπαθανασίου.
Ο Α’ Αντιπρόεδρος του Αγίου Γεωργίου Περιστερεώτα κος Θεοδόσης Κυριακίδης.
Ο Θεοδόσης Κυριακίδης
Στο σύντομο χαιρετισμό του εκ μέρους του Σωματείου ο Θεοδόσης Κυριακίδης, ανέφερε.
Σας καλωσορίζουμε σήμερα στην επετειακή εκδήλωση μνήμης των 60 ετών του Σωματείου μας του Αγίου Γεωργίου Περιστερεώτα και της συμπλήρωσης 30 ετών ίδρυσης και λειτουργίας του Ερευνητικού του Κέντρου.
Γυρίζουμε τη σκέψη μας πίσω, στο 1965. Τότε που μια χούφτα άνθρωποι, πρόσφυγες και παιδιά προσφύγων, πήραν μια ιστορική απόφαση: Να στεγάσουν τον επίσης πρόσφυγα και ανέστιο Άγιο Γεώργιο τον Περιστερεώτα.
Όχι πια στα απόκρημνα βράχια του Πόντου, αλλά εδώ, στη φιλόξενη γη της Μακεδονίας, στο Ροδοχώρι της Νάουσας. Εκείνοι οι ιδρυτές, τη μνήμη των οποίων τιμούμε και με την παρούσα εκδήλωση, έγιναν η γέφυρα που ένωσε το χθες με το σήμερα. Ξαναέχτισαν τη φημισμένη πατριαρχική Μονή του Αγίου Γεωργίου Περιστερεώτα και φρόντισαν όσα κειμήλια κατάφεραν να διασώσουν και να τα φέρουν στην Ελλάδα, να τα εναποθέσουν στους χώρους της Ιεράς Μονής.
Με τη Γενοκτονία και την προσφυγιά χάθηκε ένας μεγάλος πλούτος κειμηλίων που διασκορπίστηκε ανά τον κόσμο, αλλά τουλάχιστον διασώθηκε η εικόνα του Αγίου η οποία και βρίσκεται σήμερα στην Ιερά Μονή για να την προσκυνούν οι πιστοί.
Το έργο του Σωματείου όλα αυτά τα χρόνια ήταν πολυσχιδές και σημαντικό, μέρος του οποίου θα ακούσετε σήμερα αλλά μπορείτε να δείτε και στην φωτογραφική έκθεση που ετοιμάστηκε.
Αυτές οι δύο επέτειοι δεν είναι μόνο αριθμοί. Είναι η απόδειξη ότι ο Ποντιακός Ελληνισμός δεν επιβιώνει απλώς. Δημιουργεί και εξελίσσεται. Μετουσιώνει το τραύμα της Γενοκτονίας και της προσφυγιάς σε δημιουργία και πολιτισμό.
Οφείλουμε ένα μεγάλο ευχαριστώ σε όλους όσοι στήριξαν αυτή την πορεία. Στους σεβασμιωτάτους μητροπολίτες της Εδέσσης, Πέλλης και Αλμωπίας στην οποία ανήκει η Μονή, στους δωρητές, στους εθελοντές, στα μέλη του Σωματείου και των Διοικητικών Συμβουλίων, αλλά κυρίως στον απλό κόσμο, στους πιστούς προσκυνητές που είναι πάντα δίπλα στον Άγιο.
Το χρέος μας προς τους προγόνους μας το εκπληρώνουμε. Τη σκυτάλη στους νεότερους την παραδίδουμε πιο βαριά, πιο πλούσια και πιο φωτεινή. Καλώς ήρθατε στην επετειακή εκδήλωση και ευχαριστούμε θερμά για την παρουσία σας.
Το κλιμάκιο Χορού Ψαλτών της Ιεράς Μητροπόλεως Νέας Κρήνης και Καλαμαριάς «Ιάκωβος ο Πρωτοψάλτης» με χοράρχη τον Δρ.Πέτρο Παπαεμμανουήλ, πρωτοψάλτη του Ιερού Μητροπολιτικού Ναού Μεταμορφώσεως του Σωτήρος Καλαμαριάς απέδωσε Βυζαντινούς Ύμνους (1.«Ως των αιχμαλώτων ελευθερωτής», απολυτίκιο Αγίου Γεωργίου, 2.«Αξίως του ονόματός σου Υμνήσωμεν», δοξαστικό εσπερίων Αγίου Γεωργίου σε μέλος Κων/νου Πρίγγου, 3.«Χριστός εν πόλει», Προεόρτιες Καταβασίες των Χριστουγέννων ανωνύμως φερόμενες σε μέλος Πέτρου Μπερεκέτη, 4. «Η Παρθένος σήμερον», κοντάκιον Χριστουγέννων, μέλος αρχαίον).
Στη συνέχεια προβλήθηκε σύντομο βίντεο δραστηριότητας του Σωματείου και Ερευνητικού Κέντρου, με ιστορικά ηχητικά και κινηματογραφικά αρχεία από την θεμελίωση της ανιστορημένης ιεράς μονής στο Ροδοχώρι Ημαθίας, την μεταφορά των κειμηλίων και ηχητικά αποσπάσματα του μακαριστού και αγιοκαταταχθέντος Μητροπολίτου Εδέσσης, Πέλλης και Αλμωπίας κυρού Καλλινίκου και του αείμνηστου πρωτεργάτη και κτήτορα Χαραλάμπου Κιαγχίδη.
Ακολούθησε η κεντρική ομιλία υπό του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Νέας Kρήνης και Καλαμαριάς κου Ιουστίνου με θέμα: «Κληρονομιά του Γένους: Κληρονόμοι μόνο ή και κληροδότες;».
Ο πρώην πρόεδρος του Σωματείου κος Αριστείδης Κυριακίδης απένειμε στον κεντρικό ομιλητή Μητροπολίτη Νέας Κρήνης και Καλαμαριάς κ. Ιουστίνο, αγιογραφημένο αντίγραφο της εικόνας του Αγίου Γεωργίου Περιστερεώτα.
Στο τελευταίο μέρος της εκδήλωσης αποδόθηκαν παραδοσιακοί σκοποί της Γαλίαινας από τον Κώστα Θεοδοσιάδη στο τραγούδι και τον Κώστα Σιαμίδη στη λύρα.
Η εκδήλωση είχε πλαισιωθεί με έκθεση φωτογραφίας που ανέδειξε την ιστορική μνήμη και την πνευματική κληρονομιά της Μονής του Αγίου Γεωργίου Περιστερεώτα και του Σωματείου.
Την εκδήλωση τίμησαν με την παρουσία τους ο καθηγούμενος Ιεράς Μονής Παναγίας Σουμελά πανοσιολογιώτατος αρχιμανδρίτης κος Παντελεήμων και εκπρόσωπος του Μητροπολίτου Βεροίας, Ναούσης και Καμπανίας κου Παντελεήμονος.
Ο πρώην υπουργός και βουλευτής Θεσσαλονίκης κος Θεόδωρος Καράογλου (Ν.Δ), ο βουλευτής Θεσσαλονίκης κος Φάνης Παπάς (Ν.Δ), ο βουλευτής Θεσσαλονίκης κος Μιχάλης Χουρδάκης (Κίνημα Δημοκρατίας), η βουλευτής Ημαθίας κα Στέλλα Αραμπατζή (Ν.Δ.), ο κος Αθανάσιος Βρίτκας, εκπρόσωπος του βουλευτή Σταύρου Καλαφάτη (Ν.Δ.), ο Γενικός Επιθεωρητής του Πυροσβεστικού Σώματος Βορείου Ελλάδος αντιστράτηγος κος Θεόδωρος Κοσμίδης.
Ο ομότιμος καθηγητής Ιστορίας πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας κος Κώστας Φωτιάδης, ο πρόεδρος και αντιπροσωπεία του διοικητικού συμβουλίου του μητροπολιτικού σωματείου Ευξείνου Λέσχης Θεσσαλονίκης κος Ιωάννης Αποστολίδης και κα Παναγιώτα Νικολαΐδου, οι πρώην πρόεδροι της Ευξείνου Λέσχης Θεσσαλονίκης κος Κωνσταντίνος Γαβρίδης και κος Γιώργος Λυσαρίδης, οι πρώην πρόεδροι της Μέριμνας Ποντίων Κυριών κα Άρτεμη Κούμα και κα Ιφιγένεια Πανίδου και η γενική γραμματέας κα Σοφία Ιακωβίδου, ο πρόεδρος του Συλλόγου Καυκασίων Καλαμαριάς «Ο Προμηθέας» κος Χρήστος Πετανίδης, ο πρόεδρος και αντιπροσωπεία του διοικητικού συμβουλίου του σωματείου «Παναγία Σουμελά» κος Γιώργος Τανιμανίδης, κος Λάζαρος Σαρασίδης και κος Αναστάσιος Τσακιρίδης, ο Α’ Αντιπρόεδρος της Παμποντιακής Ομοσπονδίας Ελλάδας κος Νικόλαος Κοέντας και ο πρόεδρος του Συνδέσμου Ποντιακών Σωματείων Ν.Θεσσαλονίκης κος Παύλος Γαλεγαλίδης, το μέλος του διοικητικού συμβουλίου του Συλλόγου Ποντίων Φοιτητών και Σπουδαστών Θεσσαλονίκης κα Αναστασία Χατζηκυριακίδου, ο πρόεδρος του Σωματείου Δράσης Νίκος Καπετανίδης κος Γιώργος Γεωργιάδης, ο εκπρόσωπος της Επιτροπής Ποντιακών Μελετών δημοσιογράφος κος Φόρης Πεταλίδης, ο πρώην πρόεδρος της Ομοσπονδίας Συλλόγων Ελλήνων Ποντίων στην Ευρώπη κος Αναστάσιος Οσιπίδης και αντιπροσωπεία του διοικητικού συμβουλίου της «Ενώσεως Ομογενών εκ Κωνσταντινούπολης Βορείου Ελλάδος» με την κα Ευανθία Χατζηαλεξιάδου.
Με ανακοίνωσή του το Διοικητικό Συμβούλιο του Σωματείου του Αγίου Γεωργίου Περιστερεώτα ευχαριστεί όλους όσους βρέθηκαν και τίμησαν με την παρουσία τους την επετειακή εκδήλωση 60 χρόνων του Σωματείου του Αγίου Γεωργίου Περιστερεώτα και 30 χρόνων του Ερευνητικού Κέντρου.
Ιστορικό
Η Ιερά Μονή του Αγίου Γεωργίου Περιστερεώτα ιδρύθηκε το 752 μ.Χ. στο όρος Πυργί στην περιοχή Γαλλίαινα της Ματσούκας, 30 χιλιόμετρα νοτιοανατολικά από την Τραπεζούντα. Ονομάστηκε Περιστερεώτα, γιατί, κατά την παράδοση, τρία περιστέρια οδήγησαν τους ισάριθμους ιδρυτές μοναχούς από τα δάση των Σουρμένων, απόσταση 50 χλμ. από την τοποθεσία της Μονής.
Με τη βοήθεια του Τραπεζούντιου λόγιου και αργότερα καρδινάλιου Βησσαρίωνα απέσπασε υπέρ της μονής αυτοκρατορικό χρυσόβουλο του Αλεξίου του Δ΄ Μεγ. Κομνηνού (1416/17-1429), αυτοκράτορα Τραπεζούντας.
Η μονή τιμήθηκε και με άλλα χρυσόβουλα των Κομνηνών της Τραπεζούντας, όπως του Ιωάννη Δ΄ (1429-1458). Συνολικά η μονή είχε 392 πολυτελή δωμάτια και πλούσια βιβλιοθήκη αποτελούμενη από 7.500 τόμους βιβλίων. Το μοναστήρι είχε πολλά κειμήλια αμύθητης αξίας, εκ των οποίων τα περισσότερα χάθηκαν στην Ανταλλαγή».
Ίδρυση του Σωματείου
Στις 23 Απριλίου του 1965, ανήμερα της εορτής του Αγίου Γεωργίου, συντάχθηκε στη Θεσσαλονίκη το Πρακτικό ίδρυσης του Σωματείου «Αγιος Γεώργιος Περιστερεώτα». Ο άνθρωπος που πρώτος οραματίσθηκε την ίδρυση του σωματείου και την ανιστόρηση της Μονής ήταν ο δικηγόρος Χαράλαμπος Κιαγχίδης και στις 23 Απριλίου 1968 έγινε η θεμελίωση της Μονής στο Ροδοχώρι της Νάουσας.
Ο άοκνος εργάτης της ποντιακής ιδέας είχε μάλιστα ήδη από το 1950 μεριμνήσει για τη διάσωση μεγίστης σπουδαιότητος κειμηλίων της ιστορικής ανδρώας μονής: Το σημαντικότερο εξ αυτών η μαρμάρινη εικόνα του Αγίου Γεωργίου από την εξώθυρα της παλαιάς μονής με χρυσό στεφάνι και χρυσοποίκιλτα εξαρτήματα του αλόγου, την οποία διαφύλαξε ο Τραπεζούντιος Τζεμάλ Εγιούπογλου και την παρέδωσε στον Νικ. Καστανίδη, ο οποίος με τη σειρά του τη μετέφερε στην Ελλάδα το 1954, β) δύο σταυροί μεγάλης αρχαιολογικής αξίας και τα λείψανα 5 αγίων φυλαγμένα από τον Ιλαρίωνα Περιστερεώτη (1960), γ) μία εικόνα ιστορικής αξίας φερμένη κι αυτή από τον αρχιμανδρίτη Ιλαρίωνα Περιστερεώτη, την οποία φύλασσε στην οικία του ο Κιαγχίδης από το 1961.
Οι προσπάθειες του Χαράλαμπου Κιαγχίδη εντάθηκαν ακόμη περισσότερο μετά τη θεμελίωση του ναού: με ενέργειές του ήρθαν στην Ελλάδα: α) κολυμβήθρα που επίσης διασώθηκε από τον ίδιο Τραπεζούντιο Εγιούπογλου και παραδόθηκε στον Κωνσταντίνο Κηρυτόπουλο το 1969, και β) δύο περιστύλια από το ιερό της Μονής το 1969».
Χορηγός Επικοινωνίας ήταν η εφημερίδα ΕύΞΕΙΝΟΣ ΠΟΝΤΟΣ και το site https://www.efxinospontos.gr/