Διημερίδα για τα 100 χρόνια από τη Μικρασιατική Καταστροφή και τον ξεριζωμό, διοργανώνει η Επιτροπή Ποντιακών Μελετών την Παρασκευή 14 και το Σάββατο 15 Οκτωβρίου 2022, με τη συμμετοχή επιστημόνων και ερευνητών, ενώ παράλληλα την αίθουσα της Ε.Π.Μ. θα λειτουργεί έκθεση βιβλίων και τεκμηρίων για την προσφυγιά με παράλληλη προβολή σχετικού φωτογραφικού υλικού.
Οι εργασίες της διημερίδας θα διεξαχθούν το απόγευμα της Παρασκευής 14 Σεπτεμβρίου 2022 στην Αίθουσα Εκδηλώσεων της Επιτροπής Ποντιακών Μελετών στη Νέα Σμύρνη και το απόγευμα του Σαββάτου 15 Οκτωβρίου 2022, στην αίθουσα του Συλλόγου Αργοναύται – Κομνηνοί, στην Καλλιθέα Αττικής.
Αναφέρεται στην πρόσκληση της Επιτροπής Ποντιακών Μελετών:
«Μένει στό νοῦ μου βαθειά χαραγμένη μία εἰκόνα ἀπό τά πρῶτα χρόνια, χρόνια τῆς προσφυγιάς στό συνοικισμό τῆς Καλλιθέας. Οἱ γονεῖς μας, πρόσφυγες καί φτωχοί, τόσο πολύ που πιό πολύ δέν παίρνει, κάθε Κυριακή, ξεχνώντας τό μόχθο καί τά δάκρυα τῆς ἑβδομάδας, ἔβαζαν τίς φορεσιές τῆς πατρίδας καί πιάνονταν στό χορό. Ἡ λύρα ἄναβε φωτιές καί τά τραγούδια ἔδιναν καί ἔπαιρναν. Τραγούδια γιά τόν ξεριζωμό, γιά τήν ἀγάπη, τό θάνατο, τή ζωή. Καί χόρευαν ὥσπου τ’ ἀχνάρια τους γινόταν αὐλάκια βαθειά μέσα στή λάσπη. Κι ἐγώ μικρό παιδί φοβόμουν πώς θά βουλιάξουν καί θά χαθοῦν. Μά ἐκείνοι χόρευαν καί χόρευαν βαθαίνοντας τό αὐλάκι. Ὅσοι ξέρουν εἶπαν πώς ἤτανε φυγή. Μά ἐγώ ὅσο περνοῦν τά χρόνια ξαναφέρνω στή μνήμη μου τήν εἰκόνα ἐκείνη καί πιστεύω πώς οἱ ξεριζωμένοι γονεῖς μας πότιζαν μέ δάκρυα τό χῶμα καί μέ τό χορό τους ἄνοιγαν βαθύ αυλάκι γιά νά ριζώσει, νά ἀνθίσει καί νά καρπίσει τό δέντρο τῆς Ρωμανίας ἐπαληθεύοντας τή ρήση τήν προγονική, "Ἡ Ρωμανία κι ἄν πέρασεν ἀνθεῖ καί φέρει κι’ ἄλλο"».
Οδυσσέας Λαμψίδης
Το αναλυτικό πρόγραμμα της διημερίδας της Επιτροπής Ποντιακών Μελετών,ε ίναι το ακόλουθο.
Παρασκευή 14 Οκτωβρίου 2022
(Αίθουσα Επιτροπής Ποντιακών Μελετών. Αγνώστων Μαρτύρων 73, Νέα Σμύρνη)
Συντονίζει: Αλέξιος Γ.Κ. Σαββίδης, Καθηγητής Πανεπιστη-μίου Πελοποννήσου - Αντιπρόεδρος Ε.Π.Μ.
19:00. Χαιρετισμός από τον Πρόεδρο της Επιτροπής Ποντιακών Μελετών Χρήστο Ι. Γαλανίδη.
19:10. Ιάκωβος Μιχαηλίδης, Καθηγητής Νεότερης και Σύγχρονης Ιστορίας Α.Π.Θ. «Ο ελληνισμός της Μικράς Ασίας και η Συνθήκη της Λωζάνης, 1923».
19:30. Κωνσταντίνος Φωτιάδης, Ομότιμος Καθηγητής Πα-νεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας. «Το προσφυγικό ζήτημα 1922-2022».
19:50. Αθανάσιος Σταυρακούδης, Αναπληρωτής Καθηγητής Τμήματος Οικονομικών Επιστημών Πανεπιστημίου Ιωαννίνων. «Ηλεκτρονική αποτύπωση και ψηφιακή απεικόνιση της μετεγκατάστασης των Ποντίων προσφύγων στην ελληνική επαρχία».
20:10. Μυροφόρα Ευσταθιάδου, Δρ Λαογραφίας, διδάσκουσα στο Τμήμα Γλώσσας, Φιλολογίας και Πολιτισμού Παρευξείνιων Χωρών Δ.Π.Θ. «Αφηγήσεις κειμηλίων - Αφηγήσεις ζωής».
20:30. Ξενάγηση στο «Ιστορικό - Λαογραφικό Μουσείο Ποντιακού Ελληνισμού» από την Έφορο του Μουσείου, Λένα Καλπίδου, Αρχαιολόγο.
21:00. Κέρασμα.
Στην αίθουσα της Επιτροπής Ποντιακών Μελετών θα λειτουργεί έκθεση βιβλίων και τεκμηρίων για την προσφυγιά με παράλληλη προβολή σχετικού φωτογραφικού υλικού.
Σάββατο 15 Οκτωβρίου 2022
(Αίθουσα Συλλόγου Ποντίων «Αργοναύται - Κομνηνοί». Δαβάκη 10 και Δοϊράνης, Καλλιθέα)
Συντονίζει: Γεωργία Χαριτίδου, Δρ Φιλολογίας - Γενική Γραμματέας Ε.Π.Μ.
19:00. «Αναστορώ τα παλαιά». Λύρα - Τραγούδι: Ηλίας Αβραμίδης.
19:15. Θεόφιλος Καστανίδης, Πρόεδρος του Συλλόγου Ποντίων «Αργοναύται - Κομνηνοί». «Το Μακρονήσι (1922-1923) λύνει τη σιωπή του».
19:30. Ουρανία Λαμψίδου, Δημοσιογράφος, Συγγραφέας. «Ο Τύπος και οι πρόσφυγες: Μια δίκοπη ιστορία σε ταραγμένα χρόνια».
19:45. Αντώνης Παυλίδης, Ιστορικός - Δρ Κοινωνιολογίας. «Η "Χαλαμονή" του ποντιακού ελληνισμού: Από τα γεγονότα στη μυθοπλασία».
20:00. Γιάννης Καλπούζος, Συγγραφέας. «Γράφοντας για τον Πόντο».
20:15. Μανούσος Μανουσάκης, Σκηνοθέτης, Συγγραφέας. «Μεταφορά της Ιστορίας στην οθόνη».
20:30. Ελένη Γερασιμίδου, Ηθοποιός. «Το ζωντανό ποντιακό θέατρο και η αξία του».
20:45. Ποντιακοί χοροί από το Καλλιτεχνικό Τμήμα του Συλλόγου Ποντίων «Αργοναύται - Κομνηνοί».
21:00. «Την Πατρίδα μ΄ έχασα». Λύρα - Τραγούδι: Ηλίας Αβραμίδης.
21:15. Κέρασμα.
Φωτογραφία: Πόντιοι πρόσφυγες στον καταυλισμό του Αγίου Στεφάνου (Κωνσταντινούπολη 1923) [Αρχείο Ε.Π.Μ. 3.1.16], που συνοδεύει την πρόσκληση των διοργανωτών της διημερίδας.